Lukarny

Lukarna jednospadowa – konstrukcje ciesielskie

Lukarna jednospadowa

W związku z kontynuacją serii artykułów na temat konstrukcji ciesielskich, tym razem została wybrana lukarna jednospadowa (ciągniona). Jest to bodaj najprostsza z form lukarn dachowych, nie tylko pod względem samej konstrukcji, lecz również treści estetycznej. Konsekwencją tego faktu jest jej mała popularność w projektach oraz na współczesnych dachach. Mimo wszystko zdecydowano się przybliżyć rożne rozwiązania konstrukcyjne dla tej lukarny, gdyż stanowią one dobry materiał wyjściowy dla kolejnych obiektów tego cyklu.

Geometria

Lukarna jednospadowa przykryta jest jedną połacią o stałym nachyleniu (rys. nr 1). Połać lukarny przechodzi w połać dachu głównego za pomocą poziomej linii załomu. Kąt nachylenia połaci lukarny może być bardzo różny, poczynając od 0 stopni – dach płaski, a kończąc na nachyleniu niewiele mniejszym od nachylenia połaci dachu głównego. Tutaj ujawnia się słabość lukarny jednospadowej. W celu uzyskania dobrego doświetlenia poddasza podnoszona zostaje wysokość frontu lukarny. Wynikiem tego jest małe nachylenie połaci lukarny, które wyklucza możliwość stosowania niektórych pokryć dachowych.

Konstrukcja

lukarna jednospadowa: a) nachylona połać; b) pozioma połać.

rys. nr. 1 – lukarna jednospadowa: a) nachylona połać; b) pozioma połać.

Konstrukcja lukarny w dużej mierze uzależniona jest od jej wielkości oraz położenia na połaci dachu. Małe lukarny umieszczone na połaci (rys. nr 2) zwykle nie wymagają dodatkowych wzmocnień konstrukcji dachu. Krokwie dachu głównego stanowią podparcie zarówno dla krokwi lukarny – punkt załomu połaci, jak również dla ramki frontowej lukarny. Dla dolnej belki ramki – parapetu – specjalnie został wykonany zacios w krokwiach dachu głównego, gwarantujący stabilne oparcie dla ramki. Słupy ramki zostały połączone z parapetem oraz płatwią za pomocą czopowania. Lokalizacja tej samej lukarny w miejscu ścianki kolankowej i murłaty (rys. nr 3) umożliwia rezygnację z opierania całej lukarny bezpośrednio na krokwiach. Słupy ramki frontowej lukarny mocowane są bezpośrednio do murłaty. Ostateczną wielkość otworu można dopasować, dodając parapet mocowany do słupów.

lukarna jednospadowa – mała, umieszczona na połaci.

rys. nr 2 – lukarna jednospadowa – mała, umieszczona na połaci.

Gdy zachodzi potrzeba budowy lukarny o szerokości przekraczającej szerokość pojedynczego rozstawu krokwi, nie można jej opierać jedynie na samych krokwiach (rys. nr 4). Budowa dużej lukarny jednospadowej na dachu krokwiowo-jętkowym wymaga zastosowania wymianów w miejscu załomu połaci. Skrajne, pełne krokwie dachu głównego wymagają wzmocnienia, ponieważ do nich jest mocowany wymian. Można je wykonać z większego przekroju drewna lub poprzez połączenie kilku regularnych krokwi ze sobą. Druga opcja nie wymaga zamawiania dodatkowych przekrojów i ułatwia zachowanie jednakowych elementów na okapie (dodatkowe elementy obcinane są do lica murłaty).

lukarna jednospadowa

Wydłużenie kleszczy w miejscu lukarny i połączenie ich z krokwiami rys. nr. 1 – lukarna jednospadowa: lukarny ułatwi zabudowę poddasza. Bardziej zgrabnie wygląda konstrukcja dużej lukarny jednospadowej na dachu o konstrukcji płatwiowej (rys. nr 5). Płatew pośrednia może być bezpośrednim punktem oparcia dla krokwi lukarny lub stanowić pośrednie oparcie za pomocą dodatkowego stolca. Przekrój oraz rozstaw krokwi lukarny nie musi być identyczny z krokwiami dachu głównego. Wzmocnienia nie wymagają skrajne krokwie dachu głównego, przynajmniej na samej połaci dachu. Kwestią zupełnie inną jest ewentualnie wzmocnienie skrajnych krokwi na okapie, ze względu na mocowanie krokwi dachu głównego poniżej lukarny. Przy większych okapach oraz ciężkich typach pokryć dachowych może zachodzić taka konieczność.

Zabudowa ścian lukarny

Do zabudowy ścian lukarny (rys. nr 6) najwygodniej jest wykorzystać płyty z materiałów drewnopochodnych, tj. sklejkę wodoodporną lub płytę OSB/3 o grubości około 10 mm. Dla wygody i bezpieczeństwa pracy lepiej jest stosować mniejsze formatki płyt niż handlowe. Dla ścian bocznych niezbędny będzie pomocniczy szkielet w postaci słupków mocowanych między krokwiami lukarny a krokwiami dachu głównego w rozstawie około 60 cm. Typ oraz rodzaj zastosowanych łączników należy dobrać zgodnie z wytycznymi producenta płyt.

lukarna jednospadowa – przykład zabudowy ścian lukarny.

rys. nr 6 – przykład zabudowy ścian lukarny.

Literatura:
1. Hans-Jürgen Sterly, Horst Böttcher, Heino Walter – Ceramiczne pokrycia dachowe – szczegóły wykonawcze
2. Eberhard Schunck, Hans Jochen Oster, Rainer Barthel, Kurt Kießl – Atlas dachów – dachy spadziste
3. Ernst Neufert – Podręcznik projektowania architektoniczno-budowlanego
4. J. Pogorzelski, L. Urban – Ustroje budowlane, cześć II – konstrukcje drewniane

Autorzy:
mgr inż. Piotr Leń – Dietrich’s Polska
Piotr Głowacki – student IV roku WTD, SGGW Warszawa
Piotr Jaczewski – student IV roku WTD, SGGW Warszawa

5/5 - (17 votes)

Data publikacji: 13 grudnia, 2012

5/5 - (17 votes)


Komentarze


Udostępnij artykuł

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

  1. Ania Mal
    sobota, 4 listopada, 2017

    Bardzo ciekawe i zawierające dużo istotnych informacji. Czasami trzeba się doszkolić w różnych tematach.

  2. Piter1989
    niedziela, 5 listopada, 2017

    Bardzo podobają mi się te lukarny. Architektonicznie są wręcz zachwycające. Zazwyczaj montowane na poddaszu na strychu, w pomieszczeniu bardziej służącym jako przechowalnia. Ale dla mnie taka sypialnia na poddaszu z lukarną jednospadową to marzenie, które mam nadzieję kiedyś się ziści 😉

  3. Jacek
    poniedziałek, 6 listopada, 2017

    Ciekawie opisane wszystko, na pewno teraz będzie łatwiej w podjęciu decyzji jaki materiał kupić i jak go prawidłowo zamontować. Dzięki takim artykułom możemy zdobyć przydatną wiedzę nieocenioną w praktyce.

  4. Iwka Ko.
    poniedziałek, 6 listopada, 2017

    Świetny artykuł,można się zaznajomić z wieloma ważnymi informacjami na temat lukarn.Jestem tą szczęściarą,że posiadam takową w sypialni na poddaszu.

  5. bogdan124
    poniedziałek, 6 listopada, 2017

    Ciekawy i pouczający artykuł. Praktyczne wskazówki dotyczące konstrukcji małej lukarny z pewnością wykorzystam. Będzie to interesujący element małego stryszku – troszeczkę doświetli, a także urozmaici monotonię dachu.

  6. Kamil
    poniedziałek, 6 listopada, 2017

    Dobrze zaprojektowana lukarna to praktyczna ozdoba dachu. Podkreśla okna budynku w budynku i nadaje domowi tradycyjny lub nowoczesny charakter. Artykuł dokumentujący konstrukcję lukarny powinien przeczytać każdy fachowy dekarz.

  7. irma
    wtorek, 7 listopada, 2017

    Jednospadowa lukarna nie jest aż tak popularna ja dwuspadowa, niemniej jednak ma ona bardziej praktyczne zastosowanie. Planując stworzyć przyjemny stryszek, to wkomponowanie “dużej lukarny” będzie na miejscu. Powiększy to cały metrarz strychu no i znakomicie doświetli. Jednospadowa też ma jakiś swój urok.

  8. marta Mala
    wtorek, 7 listopada, 2017

    Dużo przydatnych informacji i przejrzyście przedstawione problemy. Marzę o poddaszu z jednospadową lukarną od dzieciństwa.

  9. Jan150
    wtorek, 7 listopada, 2017

    Świetne rozwiązane. Nowoczesne a zarazem z nutą tradycji. Bardzo pięknie się prezentuje na budynku i posiada cechy elegancji . Dokładne wytłumaczenie w artykule budowy lukarni jednospadowej pozwala sądzić, że nie jest to rozwiązanie zbyt skomplikowane i na pewno większość fachowców dałoby sobie radę z budową.

  10. Jacek
    wtorek, 7 listopada, 2017

    Taka prosta lukarna jednospadowa bardziej mi się podoba niż dwuspadowe.Po przeczytaniu tego artykułu mogę stwierdzić,że jeśli bym wybierał projekt dachu to wybrałbym taki z lukarnami jednospadowymi.

  11. Łukasz
    środa, 8 listopada, 2017

    Świetny artykuł. Autorzy w prosty, przystępny i fachowy sposób opisują montaż lukarny jednospadowej. Taka lukarna to świetna alternatywa, dla bardzo popularnych okien dachowych, serdecznie polecam.

  12. AniaJ
    środa, 8 listopada, 2017

    Bardzo rzeczowy artykuł z mnóstwem cennych informacji. My jednak zdecydowaliśmy się na dach dwuspadowy.

  13. marek pol
    sobota, 11 listopada, 2017

    Bardzo ciekawe i zawierające dużo istotnych informacji. lukarny do dobre rozwiązanie

Podobne artykuły